متن
سخنانِ من بسیار آسان فهمیده میشوند،
و بسیار آسان به کار بسته میشوند.
اما در زیرِ آسمان، هیچکس آنها را نمیفهمد،
و هیچکس آنها را به کار نمیبندد.
سخنانم را نیاکانی است،
و کردارم را سروری.
و چون مردمان این را نمیدانند، مرا نیز نمیشناسند.
آنان که مرا میشناسند، چه اندکاند!
و آنان که مرا ارج مینهند، چه کمیاب!
از این رو فرزانه، جامهی زبرِ پشمین بر تن دارد،
اما یشمِ گرانبها را در سینهی خویش پنهان داشته است.
توضیح
این فصل با شکایتی آمیخته به دلسوزی از سوی لائوتزه آغاز میشود. او تأکید میکند که آموزههایش برای یک زندگیِ اصیل، نه پیچیدهاند و نه دستنیافتنی؛ اتفاقاً در نهایتِ سادگی و روانی هستند. اما مشکل دقیقاً همینجاست: ذهنِ پیچیدهسازِ انسان، نمیتواند باور کند که حقیقتِ نهایی به این سادگی باشد. مردم همواره به دنبالِ رازهای مگو و ریاضتهای دشوارند، بنابراین سادگیِ «وو-وی» (عملِ بیعمل) و نرمیِ آبگونهی دائو را نادیده میگیرند و آن را اجرا نمیکنند. واژههای «نیاکان» و «سرور» اشاره به این دارند که این سخنان، نظریاتِ شخصیِ یک فیلسوف نیستند، بلکه ریشه در نظمی کیهانی و اصلی ازلی دارند. چون مردم آن اصلِ وحدتبخش را گم کردهاند، پیامآورِ آن را نیز بیگانهای عجیب میپندارند.
بخش پایانی، یکی از زیباترین و مشهورترین تصاویرِ ادبیات تائویی را ارائه میدهد: تقابل میانِ «جامهی زبر» (He) و «یشم» (Yu). در چین باستان، جامهی بافته شده از پشمِ خشن یا کنف، لباسِ فقرا و روستاییان بود، در حالی که یشم نمادِ کمال، اشرافیتِ معنوی و جاودانگی محسوب میشد. لائوتزه میگوید فرزانه ظاهری کاملاً معمولی، خاکی و حتی فقیرانه دارد و هیچ نشانهای از تقدس، هالهی نور یا قدرت را به نمایش نمیگذارد تا جلب توجه کند. اما در درونیترین لایهی وجودش (در سینهاش)، گوهری ارزشمند از اتصال به حقیقت را حمل میکند. این استتار، نه برای فریب، بلکه برای محافظت از آن گوهر در برابرِ قضاوتهای سطحی و دستاندازیِ دنیاست. ارزشِ حقیقی همواره درونی است و نیاز به ویترین ندارد.
متن اصلی
吾言甚易知,甚易行。
天下莫能知,莫能行。
言有宗,事有君。
夫唯無知,是以不我知。
知我者希,則我者貴。
是以聖人被褐而懷玉。
ترجمه انگلیسی
My words are very easy to understand
and very easy to put into practice,
yet no one under heaven understands them,
and no one puts them into practice.
Words have an ancestor;
deeds have a master.
Since people do not understand this,
they do not understand me.
Few people understand me,
and so I am valuable.
Therefore the wise soul
wears coarse cloth on the outside,
but carries jade within his bosom.