متن
شناختنِ دیگران، خردمندی است؛
اما شناختنِ خویشتن، روشنایی است.
چیره شدن بر دیگران، زورِ بازو میخواهد؛
اما چیره شدن بر خویشتن، نیرومندیِ راستین است.
آنکس که میداند چه اندازه بس است، توانگر است.
و آنکس که پایداری میورزد، صاحباراده است.
آنکس که جایگاهِ خویش را گم نکند، دیرپا میماند.
و آنکس که میمیرد اما از میان نمیرود، جاودانه است.
توضیح
این فصل کوتاهترین و فشردهترین مانیفستِ لائوتزه دربارهی «تزکیهی نفس» و تفاوتِ میانِ قدرتِ بیرونی و درونی است. متن با یک تفکیکِ ظریف آغاز میشود: دانستنِ امورِ جهان و روانشناسیِ دیگران، شاید نشانهی هوش و زیرکی باشد، اما «مینگ» (Ming) یا روشناییِ حقیقی، تنها با تاباندنِ نور به تاریکخانهی درونِ خود حاصل میشود. همچنین، غلبه بر دیگران تنها نیازمندِ نیروی فیزیکی یا سیاسی است، اما غلبه بر ضعفها، ترسها و ایگویِ خود، نیازمندِ «قدرتِ درونی» (Qiang) است که بسیار دشوارتر و ارزشمندتر است.
لائوتزه تعریفی انقلابی از ثروت ارائه میدهد: ثروت، انباشتِ اشیاء نیست، بلکه «دانستنِ کفایت» (Zhi Zu) است. کسی که احساسِ سیری و رضایت میکند، حتی اگر دستانش خالی باشد، ثروتمندترینِ مردمان است. اما مرموزترین بخشِ فصل، جملهی پایانی است: «مردن ولی نابود نشدن». اینجا تمایزِ مهمی میان «مرگِ جسمانی» (Si) و «نابود شدن» (Wang) وجود دارد. لائوتزه به زندگیِ پس از مرگ در معنای مذهبیِ رایج اشاره نمیکند، بلکه معتقد است کسی که با دائو یکی شده و حقیقتِ وجودش را درک کرده، با مرگِ بدن از بین نمیرود. او یا از طریقِ اثرِ وجودیاش در جهان باقی میماند، یا چون به اصلِ جاودانهی هستی پیوسته است، ورایِ زمان و مکان به حیات ادامه میدهد. این جاودانگی، پاداشِ کسانی است که جایگاهِ اصلیِ خود (ریشه) را فراموش نکردهاند.
متن اصلی
知人者智,自知者明。
勝人者有力,自勝者強。
知足者富。
強行者有志。
不失其所者久。
死而不亡者壽。
ترجمه انگلیسی
Knowing others is intelligence;
knowing yourself is true wisdom.
Mastering others is strength;
mastering yourself is true power.
If you realize that you have enough,
you are truly rich.
If you stay in the center
and embrace death with your whole heart,
you will endure forever.
To die but not to perish
is to be eternally present.